disket.net Beta
Konu Listesine Dön

CRT monitörde yatay çizgiler ve ekranın üst kısmında titreme - ne yapmalıyım?

Monitörler Açılış: 03.08.2026 13:23 1 Görüntülenme
Selam dostlar, uzun zamandır bu forumu okuyorum ama ilk kez konu açıyorum. Başlıkta da belirttiğim gibi bir sorunum var. Elimde 2000 yılından kalma bir Samsung SyncMaster 753DFX CRT monitör var. Son birkaç gündür ekranın üst kısmında ince yatay çizgiler belirmeye başladı ve üst bölümde hafif bir titreme var. Özellikle beyaz zemin üzerinde çok belirgin. Monitörü açtığımda ilk 5 dakika normal, sonra bu çizgiler yavaş yavaş ortaya çıkıyor. Çözünürlüğü 1024x768@85Hz olarak kullanıyorum, daha düşük çözünürlüğe alınca çizgiler azalıyor ama tamamen kaybolmuyor. Monitörün içini açıp baktım, görünürde şişmiş kondansatör yok ama ben elektronikten çok anlamam. Bu sorunun nedeni ne olabilir? Kondansatör değişimi mi gerekir, yoksa ekran kartı kaynaklı bir sorun mu? Şimdiden teşekkürler.

Cevaplar (5)

Merhaba, öncelikle geçmiş olsun. Bu tarz belirtiler genellikle güç kaynağındaki veya dikey saptırma devresindeki (vertical deflection) kondansatörlerin yaşlanmasından kaynaklanır. Özellikle 753DFX gibi eski CRT'lerde, dikey saptırma devresindeki elektrolitik kondansatörler zamanla kapasitelerini kaybeder ve ekranın üst kısmında titreme, yatay çizgiler gibi sorunlara yol açar. İlk olarak güç kaynağındaki ve dikey saptırma devresindeki tüm elektrolitik kondansatörleri kontrol etmenizi öneririm. Multimetreniz varsa ESR ölçümü yapabilirsiniz, ancak ESR ölçümü yapamıyorsanız, şüpheli kondansatörleri (özellikle 10uF, 47uF, 100uF gibi değerlerde olanları) değiştirmek en garantili çözümdür. Ayrıca, lehim bağlantılarını da kontrol edin, soğuk lehim olabilir. Bu arada, monitörü açarken mutlaka güç kablosunu çekip, ekranı deşarj etmeyi unutmayın!


joyphreak23 yazdı:

Bu tarz belirtiler genellikle güç kaynağındaki veya dikey saptırma devresindeki (vertical deflection) kondansatörlerin yaşlanmasından kaynaklanır.



Joyphreak23'e katılıyorum, büyük ihtimalle kondansatör sorunu. Ayrıca, ekranın üst kısmındaki titreme bazen dikey saptırma IC'sinin (genelde TDA veya ST marka olur) besleme pinindeki kondansatörün zayıflamasından da olabilir. Bir de şunu deneyin: monitörün menüsünden 'degauss' (otomatik manyetiklik giderme) yapın, belki manyetik bir etkileşim de olabilir. Ama çizgiler sürekliyse ve özellikle ısındıkça artıyorsa, termal kaynaklı bir sorun var demektir. Kondansatörleri değiştirirken yüksek sıcaklık dayanıklılığı olan (105 derece) marka kullanmanızı öneririm. Ayrıca, dikey saptırma devresindeki dirençleri de kontrol edin, değerleri sapmış olabilir.
Selam, bende de benzer bir sorun olmuştu, çözümü bulmuştum. Öncelikle şunu söyleyeyim: ekran kartı kaynaklı olma ihtimali çok düşük, çünkü bahsettiğiniz belirtiler tipik olarak CRT'nin kendi devrelerinden kaynaklanır. Bence sorun dikey saptırma devresindeki (vertical output) kondansatörlerde. Özellikle 753DFX'te sıkça bozulan bir kondansatör var: C437 (47uF/50V) gibi bir şey olması lazım. Bu kondansatör dikey saptırma IC'sinin besleme hattında bulunur ve bozulduğunda ekranın üst kısmında çizgiler ve titreme yapar. Benzer bir sorunu ben de yaşadım ve bu kondansatörü değiştirince düzeldi. Ayrıca, güç kaynağındaki ana filtre kondansatörlerini de kontrol edin. Eğer multimetreniz yoksa, kondansatörleri toplu olarak değiştirmek en mantıklısı. Bir de, monitörün içini açtıysanız, mutlaka anot kablosunu deşarj etmeyi unutmayın, yoksa çarpılırsınız!
Hocam, bence de kondansatörlerden şüphelenmek doğru ama bir de şu ihtimali göz ardı etmeyin: dikey saptırma IC'sinin kendisi de ısındıkça arıza yapabilir. Yani sadece kondansatör değiştirmekle kalmayıp, dikey saptırma IC'sinin (genellikle TDA8172 veya benzeri) soğutucusunu ve lehimlerini kontrol edin. Ayrıca, ekranın üst kısmındaki çizgiler bazen 'foldover' (katlanma) olarak bilinen bir sorundur ve bu da dikey saptırma devresindeki geri besleme hattındaki bir direncin değer kaybetmesinden kaynaklanabilir. Ben olsam önce kondansatörleri değiştirir, sonra da dirençleri ölçerdim. Eğer sorun devam ederse, dikey saptırma IC'sini de değiştirmek gerekebilir. Bu arada, monitörün içinde çalışırken mutlaka izole bir eldiven kullanın ve yalnız çalışmayın.
Arkadaşlar hepinize çok teşekkür ederim! Verdiğiniz tavsiyeler sayesinde sorunu çözdüm. Sonunda monitörü açtım ve dikey saptırma devresindeki 47uF/50V kondansatörü (C437 olduğunu doğruladım) değiştirdim. Ayrıca güç kaynağındaki birkaç küçük kondansatörü de yeniledim. Şu an ekran tertemiz, ne çizgi kaldı ne titreme. Özellikle retrochaser76'nın verdiği kondansatör değeri çok işime yaradı, tam olarak o kondansatördü. Ayrıca joyphreak23 ve atariguru37'nin uyarıları sayesinde güvenlik önlemlerine dikkat ettim. Bu forum gerçekten harika, herkese tekrar teşekkürler!

Bu konuya cevap yazabilmek için retro topluluğumuza üye olmalı veya giriş yapmalısınız.

İlgili Konular & Benzer Paylaşımlar

CRT monitörde yatay kayma ve üst kısımda bükülme - G2 ayarı mı yapmalıyım? Kategori: Monitörler
Eski CRT monitörümde yatay çizgiler ve titreme var, kurtarılabilir mi? Kategori: Monitörler
CRT monitörde yatay kayma (horizontal shift) sorunu - neden kaynaklanır? Kategori: Monitörler