Amiga 500'de 1MB Chip RAM Yükseltmesi: Kondansatör ve Tahribat Sorunu

Kanka merhaba, öncelikle hayırlı olsun, güzel bir makine almışsın. Amiga 500'de 1MB Chip RAM yükseltmesi aslında iki farklı yöntemle yapılıyor: ya anakart üzerindeki boş DRAM soketlerini doldurarak (bu genelde revizyon 6A ve sonrası için geçerli) ya da trapdoor'a takılan bir RAM genişletme kartı ile. Eğer anakartın revizyonu 6A ise, üzerindeki boş soketlere 4 adet 256Kx4 DRAM (örneğin 514256 veya 414256) takman ve JP2 ile JP7A jumper'larını ayarlaman yeterli. Ancak dikkat et, bazı revizyonlarda bu soketler fiziksel olarak yoktur, sadece lehim pedleri vardır; o zaman adaptör kartı veya doğrudan lehimleme gerekir. Kondansatör konusuna gelince, eğer patlamış bir kondansatör görüyorsan, bu genellikle güç hattındaki filtre kondansatörleridir (örneğin 10µF veya 47µF). Bunlar değiştirilmeden sistemi çalıştırmak riskli olabilir, çünkü kısa devre yapabilir veya güç dalgalanmasına neden olabilir. Benim önerim, önce tüm anakartı görsel olarak incele, patlak veya şişmiş kondansatörleri değiştir. Genelde 105°C, düşük ESR tipi kondansatörler kullanılır. Ben geçenlerde bir A500'de tüm kondansatörleri değiştirdim, 47µF 25V ve 10µF 25V yeterli oluyor. Ayrıca lehimleme için ince uçlu bir havya (örneğin 25-30W) ve iyi bir lehim teli (0.5mm) kullanmanı öneririm. Eğer daha önce lehimleme yapmadıysan, bir devre kartı üzerinde pratik yap. Kolay gelsin!

Dostum, öncelikle revizyonu netleştirmen lazım. A500'ün altındaki etikete bak, eğer 'REV 6A' yazıyorsa şanslısın, çünkü bu revizyon 1MB Chip RAM için en kolay yükseltme yöntemine sahip. Eğer revizyon 5 ise, o zaman işler biraz daha karışık, çünkü 5'te boş DRAM soketleri yok, doğrudan lehimleme veya adaptör gerekebilir. Kondansatör patlaması ciddi bir sorun, ama çoğu zaman sadece güç hattındaki filtre kondansatörleridir. Ben de geçen yıl bir A500'de aynı sorunu yaşadım, patlak kondansatörü değiştirdim ve sorun çözüldü. Önemli olan, doğru değerleri kullanmak. Genellikle anakart üzerinde 10µF ve 47µF değerlerinde elektrolitik kondansatörler bulunur, ama emin olmak için servis kılavuzuna bak (örneğin, Amiga 500 Service Manual'da kondansatör listesi var). Lehim kalıntılarına gelince, bunları temizlemek için izopropil alkol ve bir fırça kullanabilirsin. Ayrıca, eğer lehimleme konusunda deneyimli değilsen, bir 'solder sucker' veya örgülü fitil (desoldering braid) ile eski lehimleri temizlemeni öneririm. Bir de şunu unutma: 1MB yükseltme için sadece DRAM takmak yetmez, ayrıca bazı anakartlarda bir direnç veya jumper ayarı gerekebilir. Ama genelde 6A'da sadece JP2 ve JP7A'yı kapatman yeterli. Başarılar!

Beyler, ben de bu işi yıllardır yapıyorum, birkaç önemli nokta ekleyeyim. Öncelikle, Amiga 500'de 1MB Chip RAM yükseltmesi için en sağlam yöntem, trapdoor'a takılan bir 'RAM expansion' kartı kullanmaktır. Bu kartlar genelde 512KB veya 1MB olabiliyor ve bazıları aynı zamanda RTC (Real Time Clock) da içeriyor. Anakart üzerindeki boş DRAM soketlerini doldurmak daha ucuz ama daha riskli, çünkü lehimleme gerektiriyor ve yanlış bir bağlantı anakartı yakabilir. Eğer kondansatör patlamışsa, bu genellikle güç kaynağından kaynaklanan bir dalgalanma sonucu olur. Bu yüzden önce güç kaynağını kontrol etmeni öneririm; orijinal Amiga 500 PSU'ları yaşlanınca voltaj dalgalanmaları yapabiliyor. Kondansatör değişimi için ben genelde Panasonic FR veya Nichicon HE serisi gibi düşük ESR, uzun ömürlü kondansatörler kullanıyorum. Değerler için anakart üzerindeki silkscreen'e bak, genelde 10µF 25V ve 47µF 25V yazıyor. Ayrıca, lehimleme yaparken anti-statik bileklik kullanmayı unutma, çünkü CMOS devreler statik elektriğe çok duyarlı. Bir de şu var: Eğer anakart revizyonu 6A ise, boş soketlere takacağın DRAM'lerin hızlı olmasına dikkat et, 80ns veya daha hızlı olmalı. Yavaş DRAM'ler (120ns) çalışmayabilir veya kararsızlık yapabilir. Son olarak, işlem sonrası bellek testi için 'Amiga Test Kit' veya 'SysInfo' programlarını kullanabilirsin. Kolay gelsin!

Merhaba arkadaşlar, hepinize çok teşekkür ederim! Sorunumu çözdüm. Sonunda revizyonun 6A olduğunu doğruladım (etiketin altında 'REV 6A' yazıyordu). Kondansatör patlaması gerçekten güç hattındaki 47µF 25V filtre kondansatörüymüş. Onu değiştirdim ve ayrıca tüm anakartı izopropil alkol ile temizledim. Boş DRAM soketlerine 4 adet 514256 (80ns) taktım ve JP2 ile JP7A jumper'larını kapattım. İlk açılışta ekran geldi ve Workbench 1.3'te bellek 1MB Chip RAM olarak göründü! SysInfo ile test ettim, hata yok. Lehim kalıntıları da sorun olmadı, temizledikten sonra her şey yolunda. Bu işlem için ince uçlu bir havya (30W) ve 0.5mm lehim teli kullandım, ayrıca fitil ile eski lehimleri aldım. Özellikle segablaster27 ve cepmo'nun önerileri çok işime yaradı. Şimdi oyunları rahatça oynayabiliyorum, tekrar teşekkürler! Konu kilitlenebilir.